23 Haziran 2017 Cuma

Vali Toprak ‘ Nüfus Müdürlüklerdeki Bina Sıkıntısı Sona Erecek’ Halkla iç içe olan bir valiydi. Fırat EDAŞ’la Bayramda Kesintisiz Enerji! Keskin: 'Sabır, trafikte araç kullanırken de gösterilmeli' Esenlik Kafe ve Restoranlarında Bayan eli Kaliteyi Artırdı Malatya Emlakçıları İftarda Bir Araya Geldi Korg. Temel Ve Tuğg. Sayar Vali Toprak’a Veda Ziyareti Bakan eşi Esra Tüfenkçi, Zeynep Teyzeyi Unutmadı En Güzel Hatlar Sergileniyor Malatya Emniyetinden Bayram Tedbirleri

ENVER KALAYCIOĞLU
flashabermalatya@flashabermalatya.com.tr

 

MALATYANIN ANALIKIZLI KÖFTESİ… 2…

13.2.2017  

Bazı arkadaşlarımız Malatya’nın analıkızlı köfte diye bir yemeği yok…

Malatya’nın Dolma Küftesi, Tiritli Dolma Küftesi, birde ben ekleyeyim Yumru Küftesi de var…

 Çok doğru…

        Malatya’nın Tiritli Dolma Küftesinin, modern adı Analıkızlı Köfte mi?

         Peki, bu arkadaşlarım analıkızlı küftenin nereden geldiğini araştırmışlar mı?

         Bir şeyi otorite gibi anlatıp, kestirip atmak yerine bununla ilgili yazılan bir yazıyı okumuşlar mı?

          Malatya’nın Analıkızlı köftesinin neredeyse bin yıllık mazisi olduğunu biliyorlar mı?

          Yoksa son yüzelli ,ikiyüz yıllık bir mazisi mi olduğunu sanıyorlar…

          Malatya’nın analıkızlı köftesini, çok geriye gittiğimizde Orta Asya’dan gelen Türkmen Kültürünün uzantısı olarak görmekteyiz.

          Yaşı ellinin üzerinde olan kişiler hatırlarlar evlerde Et Tokmağı diye bir alet vardı. Et tokmağı bize Orta Asya’dan gelmiş bir kültürün devamı idi.

          Et tokmağı ile dövülen kütükteki etlerde sinir diye bir şey kalmaz. Kullanılan et ise koyun veya keçi etinin but yarması ya da etevi ya da kolun gülle kısmı kullanılırdı. Böyle bir işlemin yapılabilesi için etin en az 8 saat beklemesi gerekir ki, et kendini rahat bıraksın, iyi dövülsün…

         Çocukluğumdan birkaç anıyı paylaşmak isterim…

          Malatya Merkez, Akpınar’dan Arasa’ya giden yerdeki kasap dükkânımızda yaşadığım birkaç anıyı özetlemek istedim.

           On onbir yaşlarında idim… Çarmuzu’dan  gelen bir amcamızla, Orduzu’dan gelen bir amcamız  birde Malatya’nın  yerli ailelerinden bazı kişiler babama şöyle derlerdi.

           Bedir Bey, tiritli küftelik et istiyorum veya yumru küftelik et işitiyorum ya da dolma küftesi yapacaklarmış et veresin.

           Eti çekmeyeceksin makinede, evde dögecekler, makine eti çeyniyi  küftesi iyi olmuyu…

           Zaman içerisinde et tokmağı tarihe karıştı.

           Küçük çocuklara babaannesi, yumru küfteleri , dolma küfteleri şöyle yedirir.

           Bu anası, bu kuzusu anasından bir tane kuzusundan beş tane, anasından iki tane kuzusundan on tane diyerek yedirirken çocuğa hem saymayı öğretir. Sonra o çocukla sanki bir köyde koyun sürüsünün kuzu sürüsün macerasını anlatır. Kar yağdığında Kurtlar köye iner önüne gelen koyunları kuzuları yerler. Bak dışarıda kar yağmış sende kurt ol bakayım kaç tane anasından kaç tane kuzusundan yiyeceksin.

          Tarihler boyu gelen bir hikâyedir. Anası kuzusu hikâyeleri… Geçmişte anası kızı şeklinde de yer almış hikâyeler… Yüzlerce yıl önce analıkızlı olarak yer almış, bizim tiritli dolma küftemiz…

           Malatya’nın analıkızlı köftesi olarak yazdığım yazıda analıkızlı ile ilgili yaptığım araştırmalarda günümüze kadar gelen deyişleri derleyip paylaştım.

           Sonra bu iddiada bulunan arkadaşlarıma şunu söyleyebilirim… Onlar ne kadar iddia ederlerse etsinler.

           Sülalemin kasap olduğunu, tiritli dolma küftesi, yumru küfte, analıkızlı küfte hikâyesi ile ilgili olarak, emsallerimden çok fazla bilgiye sahip olduğumu dikkate almalarını öneririm.

           1939 da Malatya Kasap Pazarı kurulmuş, kasap pazarındaki 30 dükkândan 21 i akrabamızmış… 1961 de Malatya Kasaplar Derneği rahmetli babam Bedir Kalaycıoğlu tarafından kurulmuştur. Yaşça kendisinden birkaç yaş büyük olan arkadaşı Şeyho Dutlu’ya başkanlık görevini önerirken kendini de ikinci başkanlık görevini üstlenmiştir. Kasaplık mesleğini, Malatya Kültürünü çok iyi bir babanın evladı olduğumu, kasaplık mesleğini a dan z ye kadar çok iyi bildiğimi söyleyebilirim.

           Sonuç olarak şöyle diyebilirim…

           Malatya’nın Analıkızlı Köftesi son 35 yıldır daha sıklıkla kullanılıyor.

           Tiritli dolma küftesinin, bu günkü modern ismi değil geçmişi yüzyıllar öncesine dayanıyor. Bu gün tekrar kullanılmaktadır.

           İsteyen arzu ettiğini kullansın, unutmayın ki biz Malatya’nın tiritli dolma küftesi iddiamızı sürdürürsek yöresel mutfaklarda analıkızlı köftemizi de başka mutfaklara mal ederiz.

           Son söz olarak;

           Malatya’nın Analıkızlı köftesi(Malatya’nın Tiritli Dolma Köftesi)  dediğimize geçmişle gelecekle olan bağları koparmayız.

           Yöresel yemek yapan lokantalarımız, yemeğimizin iki ismini de kullanırlarsa kimsenin bir iddiası olmayacaktır.

 Toplam 1606 defa okunmuştur  Yazdır Yazar Girişi Paylaş:
Yorumunuz
Adınız Soyadınız:
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve tamamı büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır. IP adresiniz güvenliğiniz için kayıt edilmektedir.

Yorumunuz
Toplam (2) adet yorum yapılmıştır
Berat CANDAN 14.2.2017 07:50:18
Değerli hocam ;yine Malatyanin yemek kulturunde cok onemli yeri olan tiritli dolma kuftesi ile ilgili bilgilerimizi zenginlestirdiniz,ve yine onemli bir Malatya kultur değerini kayit altina aldiniz kaleminize saglik...
Saniye Döldüş 14.2.2017 01:17:11
Hocam ne güzel anlatmışsınız kaleminize sağlık. Böylece bilmeyenler de aydınlandı.
Yazarlarımız


RAMAZAN AYINA DAİR GÖZLEMLERİM…

REMZİ HAYTA
  REMZİ HAYTA
  VAHAP GÜNER
  Prof. Dr. MUSTAFA TALAS
  ASUMAN SARITAÇ
  FUAT KARAMAN
  NURETTİN KONAKLI
  CUMALİ DUMAN
  BAYRAM AKDEMİR
  AYŞEGÜL ÇOŞKUN
  ENVER KALAYCIOĞLU
  HANDAN ACIKÖK
  Arş. Gör. MURAT BUĞRA TAHTALI
 
  Vahap GÜNER
  Vahap GÜNER

Anket

Aktif Anket Bulunamadı
Gazeteler
Hiç Röportaj Yok

Röportajlar
Benler cilt kanserinin habercisi demek

Çok Okunanlar
İlimizin Büyükşehir statüsüne geçmesi sebebi ile ayrılan Merkez İlçe Nüfus Müdürlüğü, Battalgazi ve
Vali Toprak ‘ Nüfus Müdürlükl
Halkla iç içe olan bir valiydi
Fırat EDAŞ’la Bayramda Kesinti
Keskin: 'Sabır, trafikte araç
Esenlik Kafe ve Restoranlarınd
Malatya Emlakçıları İftarda B
Korg. Temel Ve Tuğg. Sayar Val
Bakan eşi Esra Tüfenkçi, Zeyne
En Güzel Hatlar Sergileniyor
Malatya Emniyetinden Bayram Te
Flaş Haber - Tüm Hakları Saklıdır © 2008-2011
İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.